تبلیغات
پایتخت علم و دانش - بسکتبال
یکشنبه 29 آذر 1388

بسکتبال

   نوشته شده توسط: آرتین ترشیزی    نوع مطلب :ورزشی ،

تاریخچه بسكتبال و تغییرات آن


 

بسكتبال مانند سایر رشته های ورزشی تاریخچه خاص خود را دارد و از زمان پیدایش آن تاكنون ، تغییرات قابل ملاحظه ای در قوانین ، مقررات ، شكل بازی و دیگر ابعاد آن بوجود آمده است.

قبل از اختراع رسمی ورزش بسكتبال ، ورزشهایی بوده اند كه شباهت زیادی به بسكتبال داشته اند. در قرن دهم قبل از میلاد ، نوعی بازی به نام ’’پوك-تا-پوك‘‘ در قبایل اولمك (
Olmecs) مكزیك رواج داشت كه در آن از حلقه و توپی شبیه بازی بسكتبال امروزی استفاده می شد. ’’پوك-تا-پوك‘‘ بعنوان یك جشن مذهبی شناخته می شد. توپ بازی ، از برگ و ساقه گیاهان مقدس ساخته شده بود و حفره هایی به منزله سبد وجود داشت و در اطراف زمین ، مجسمه خدایان آن زمان تعبیه شده بود.

در قرن شانزدهم نوعی بازی شبیه به بسكتبال به نام ’’اولامالیتزلی‘‘ (
Ollamalitzli) در میان آزتكهای مكزیك رایج بود. در این بازی ، بازیكنان تلاش می كردند توپ لاستیكی توپری را وارد یك حلقه سنگی نمایند و بازیكن برنده می توانست تمام لباسهای تماشاچیان را تصاحب كند و كاپیتان تیم مغلوب اعدام می گردید.

در سال 1891 میلادی (1270 هجری شمسی) یك آموزگار ورزش بسكتبال را ابداع كرد. این استاد ورزش ، آقای دكتر ’’جیمز نیسمیت‘‘ از ایالت ماساچوست آمریكا بود. او برای نخستین بار ، ورزش بسكتبال را در استادیوم ’’اسپرینگ فیلد‘‘ به نمایش درآورد. چون در فصول سرما برنامه ای برای آماده نگهداشتن بازیكنان رشته های بیسبال و فوتبال آمریكایی وجود نداشت ، نیاز به یك ورزش سالنی كه بتواند با حداقل امكانات و كمترین خطر ، بدن بازیكنان این دو رشته را درفرم دلخواه نگه دارد ، جیمز نیسمیت را به ابداع این رشته ورزشی واداشت. در ابتدا بجای حلقه از سبدهای مخصوص میوه استفاده می شد كه شباهت زیادی به زنبیل داشتند. علت نامگذاری ’’
BASKET BALL‘‘ نیز از همین جاست. چون ته سبدها بسته بود ، هربار كه توپ وارد سبد می شد با استفاده از نردبان توپ را كه در واقع لاستیك داخلی توپ فوتبال بود ، از سبد خارج می كردند. بعدها شكل سبد و توپ تكامل یافت و به شكل كنونی درآمد. در ابتدا بعد از هربار گل شدن ، توپ از نیمه زمین به جریان می افتاد. امروز بخاطر صرفه جویی در وقت ، بازی از زیر سبد ادامه می یابد. در ابتدا تعداد بازیكنان هر تیم نامحدود بود. بعدها هر تیم می توانست از 3 تا 40 نفر بازیكن تشكیل شود. بعد از مدتی ، تعداد بازیكنان هر تیم به 9 نفر و سپس 7 نفر و بالاخره در سال 1897 به 5 نفر رسید. در هنگام خطا ، هركدام از بازیكنان می توانستند پرتاب آزاد را انجام دهند. اما امروزه هر بازیكن ، تنها می تواند از پرتاب آزاد مربوط به خود استفاده نماید.

در ابتدا بازیكنان بلند قد زیر سبد می ایستادند تا توپ را وارد سبد كنند. بعدها برای جلوگیری از این موضوع ’’قانون سه ثانیه‘‘ وضع شد. در ابتدا هر بازیكن بدون آنكه حق دویدن داشته باشد ، می توانست یكبار توپ را به زمین بزند. بعدها این تعداد به 2 و 3 رسید و سپس نامحدود گردید. درعوض ، قانون رانینگ(
Running) و سپس دوبل (Double) وضع شد.

در آغاز هیچ بازیكنی ، جایگزین بازیكن دیگری كه از زمین خارج شده بود نمی شد. ولی بعدها این قانون تغییر كرد و در عوض تعداد خطاهایی كه موجب اخراج بازیكن می شد از 2 به 5 افزایش یافت. امروزه چهار خطا از هر تیم موجب پرتاب آزاد تیم مقابل می گردد. در ابتدا ، بازی از دو نیمه 15 دقیقه ای تشكیل می شد. بعدها این زمان به 20 دقیقه برای هر نیمه و 15 دقیقه استراحت بین دو نیمه افزایش یافت. هم اكنون بازی از چهار پریود (دوره) 10 دقیقه ای تشكیل می شود كه زمان استراحت بین پریود اول و دوم 2 دقیقه ، زمان استراحت بین پریود دوم و سوم 15 دقیقه و زمان استراحت بین پریود سوم و چهارم هم 2 دقیقه است. همچنین در قوانین پیشین ، هر تیم می توانست از آغاز تا پایان بازی ، توپ را در زمین خود نگه دارد. برای جلوگیری از این وضعیت ، در سال 1936 ، قانون 10 ثانیه وضع گردید. امروز این زمان به هشت ثانیه كاهش یافته است. در ابتدا بازیكنان تنها با یك دست دریبل می كردند و دریبل كننده مجاز به شوت كردن نبود. این قانون ، بعدها بصورت فعلی اصلاح گردید.

اولین مسابقه بین دو تیم در سال 1892 اجرا شد. رهبری یكی از تیم ها را ’’جیمز نیسمیت‘‘ و دیگری را ’’آمرس آلونر واستگ‘‘ بعهده داشت. پس از این مسابقه ، محبوبیت بسكتبال در بین جوانان بیشتر شد. در سال 1891 اولین تیم بانوان تشكیل گردید و قوانین بسكتبال بانوان در سال 1899 میلادی منتشر گردید.

این ورزش در آغاز با سرعت كم و به كندی انجام می شد. زمین بازی نیز در ابتدا به سه قسمت تقسیم می شد و فعالیت بازیكنان هر ناحیه ، تنها در محدوده مربوط به خود مجاز بود. بعدها كه بازی سرعت بیشتری یافت ، زمین بازی نیز به دو قسمت تقسیم شد. شوت جفت نخستین بار در سال 1930 به نمایش درآمد. این نوع شوت را ’’هنگ لویی ستی‘‘ دانشجوی دانشگاه استانفورد آمریكا در ایالت كالیفرنیا ابداع نموده بود. این ابتكار جذابیت بسكتبال را نزد جوانان افزایش داد.

در سال 1932 فدراسیون آماتوری بسكتبال (
FIBA) در ژنو با نمایندگی چند كشور تشكیل شد. از آن پس بسكتبال به رشته های ورزشی المپیك پیوست. اولین دوره مسابقات در سال 1936 در المپیك برلین ، با شركت 21 تیم برگزار شد.

این ورزش در سال 1314 شمسی ، توسط ’’فریدون شریف زاده‘‘ كه در آن زمان در كشور تركیه دانشجو بود به ایران شناسانده شد و ابتدا در ’’كالج البرز‘‘ رواج یافت. بالاخره ده سال بعد ، یعنی در سال 1948 تیم بسكتبال كشورمان در المپیك لندن شركت نمود.


 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر